Archive for 15 marzo 2010|Monthly archive page

FICHA BIOGRÁFICA – CONCEPCIÓN ARENAL

FICHA BIOGRAFICA DE PERXONAXES HISTÓRICOSNOME DO ACTOR.- Concepción Arenal
CIRCUNSTANCIAS HISTÓRICAS.-
RESEÑA BIOGRAFICA

Fontes bibliográficas

e

recursos web.-

wikipedia

IDENTIDADE.- Foi unha diplomada en Dereito, xornalista, poeta, autora dramática e de zarzuela. Foi a primeira muller en asistir a unha Universidade española.
COORDENADAS VITAIS.- Nada en Ferrol o 31 de xaneiro de 1820 e finada en Vigo o 4 de febreiro de 1893.
ORIXE FAMILIAR.- Naceu nunha modesta casa do barrio coñecido como Ferrol Vello.Era filla dun militar liberal orixinario de La Montaña cántabra, Ángel del Arenal, e de Concepción Ponte Tenreiro, de ascendencia aristocrática galega. A súa infancia estivo marcada pola persecución, represión e desterro que sufriu o seu pai a causa das súas ideas liberais, e pola súa morte prematura a consecuencia delas.
ESTUDIOS E FORMACIÓN.- Estudou en Madrid, nun colexio para señoritas, cun tipo de educación para nenas de clases acomodadas que máis tarde ela mesma se encargaría de someter a severa crítica por tratarse da “arte de perder o tempo”. Mais a maior parte da súa cultura e formación acadouna de xeito autodidacta, especialmente a través da lectura, á que se afeccionou polo contacto coa biblioteca que a súa familia paterna tiña en Armaño (Cantabria).
CURRICULUM PROFESIONAL.- Foi a primeira muller en asistir a unha Universidade española, e probablemente o fixese disfrazada de home, xa que nese momento non se permitía legalmente o acceso das mulleres aos estudos superiores en España. Foi nomeada “visitadora de prisións de mulleres” en 1863, posto que foi suprimido definitivamente dez anos despois. Concepción e Juana de Vega promoveron unha asociación para visitar as mulleres presas chamada das “Magdalenas”. Concepción Arenal escribía cartas dirixidas ás reclusas nas que explicaba o contido do Código penal daquela vixente (o de 1850) e comentaba algúns artigos, especialmente os que facían referencia a delitos cometidos por mulleres. Juana de Vega era a que se encargaba de lerlles esas cartas ás presas.As dúas últimas décadas da súa vida foron anos de moi intensa actividade social e intelectual, e malia o seu precario estado de saúde, non deixou de escribir, estudar e revisar as súas propias obras e ideas, até o fin da súa vida. As súas obras clasifícanse en tres grandes temas: as denominadas “cuestión social”, “penitenciaria” e “feminina”. A súa obra tivo repercusión internacional e, porén, enviou informes a congresos internacionais que foron obxecto de unánime aplauso por parte dos expertos alí presentes; colaborou en publicacións e libros editados en francés e inglés; ilustres personaxes do ámbito penal e penitenciario eloxiaron a súa obra e persoa.

Con Concepción Arenal naceu o feminismo en España, pois dende nova loitou por romper os canons establecidos para a muller, rebelándose contra a tradicional marxinación do sexo feminino, e reivindicando a igualdade en todas as esferas sociais para a muller.

IDEOLOXÍA.- Pertencía ao ideario liberal e krausista; malia a orixinalidade do seu pensamento, destacan esas influencias, que tamén tiveron un papel importante no plano afectivo a través do seu contacto con destacadas personalidades liberais da época, coas que compartiu a un tempo relacións de amizade e proxectos de carácter social e intelectual.
PRODUCCION LITERARIA.- Entre outros:

  • La beneficencia, la filantropía y la caridad
  • Manual del visitador del pobre
  • Cartas a los delincuentes
  • El reo, el pueblo y el verdugo, o la ejecución pública de la pena de muerte
  • La voz que clama en el desierto
  • Estudios penitenciarios
  • Dios y libertad
  • La igualdad social y política y sus relaciones con la libertad
  • El pauperismo
  • El visitador del preso
  • El delito colectivo
  • “Idea del cielo”
  • La cuestión social. Cartas a un obrero y a un señor
  • “La educación de la mujer”
Anuncios

FICHA BIOGRÁFICA- MANUEL RUIZ ZORRILLA

FICHA BIOGRAFICA DE PERXONAXES HISTÓRICOSNOME DO ACTOR.- Manuel Ruiz Zorrilla
CIRCUNSTANCIAS HISTÓRICAS.-
RESEÑA BIOGRAFICA Fontes bibliográficas

e

recursos web.-

wikipedia

IDENTIDADE.- Foi un político español, deputado en Cortes e posteriormente Ministro de Fomento e de Gracia e Xustiza durante a I República, e xefe de Goberno con Amadeo I. Foi Gran Maestro do Gran Oriente de España.
COORDENADAS VITAIS.- Naceu en Burgo de Osma, o 22 de maio de 1833 e faleceu en Burgos, o 13 de xuño de 1895
ORIXE FAMILIAR.-
ESTUDIOS E FORMACIÓN.- Estudiou en Valladolid. Despois, en Madrid estudiou Xurisprudencia na Universidade Central. En dous anos rematou os estudos de Xurisprudencia e se matriculou en Leis.
CURRICULUM PROFESIONAL.- En 1858, en Madrid, foi nomeado Deputado Nacional polo Partido Progresista, grazas ao cargo que fixera na Deputación Provincial. Destacou na Sublevación do Cuartel de San Gil (1866), polo que se tivo que exiliar, e  dende onde dirixiu conspiracións para derrocar a Isabel II. Encargouse da carteira de Fomento no goberno provisional de Serrano. Formou parte do goberno de Prim como Ministro de Xustiza (1869). Trala morte de Prim, converteuse no líder do Partido Progresista. Foi designado Presidente das Cortes Constituíntes e proclamou a Amadeo de Savoia como rei. Durante o reinado deste, presidiu o Goberno en dúas ocasións. En 1873 Zorrilla retirouse da política. A partir de 1876 provou varias veces a volver a achegarse á política, pero fracasou todas as veces.
IDEOLOXÍA.- Pertencía ao Partido Progresista.
PRODUCCION LITERARIA.-

PLANTA DE FICHA CONSTITUCIONAL

CONSTITUCIÓN DE: 1812

CIRCUNSTANCIAS HISTÓRICAS E PROCEDEMENTO CONSTITUINTE:

ANÁLISE

DO TEXTO

ARTICULADO

1.-SOBERANÍA: Arts 1 e 2
2.-LIBERTADES E DEREITOS INDIVIDUAIS:  Art., 13; 248;  371
3.DIVISIÓN DE PODERES

LEXISLATIVO:

Art., 15

Art.,157

Competencias: Art.,  148

Procedemento electoral: Arts.,34, 78 e 92

Composición: Art.,27

EXECUTIVO

Suxeto do poder:                          Art.,14 ; Art., 168
Competencias:  arts.,142                    e  225

XUDICIAL: Art., 17

Competencias:
Organización e procedementos:
4.-ORGANIZACIÓN ADMINISTRATIVA E TERRITORIAL:
5.-RELACIÓNS IGREXA-ESTADO: Art., 12
6.-FORZAS ARMADAS: Art., 362
7.-ECONOMÍA E FACENDA: Arts., 339 e 355
8.-OUTROS ASPECTOS: Educación, Art., 366

CONCLUSIÓNS E SIGNIFICADO DO TEXTO CONSTITUCIONAL:

THOMAS A. EDISON

FICHA BIOGRAFICA DE PERXONAXES HISTÓRICOSNOME DO ACTOR.- Thomas Alva Edison
CIRCUNSTANCIAS HISTÓRICAS.-
RESEÑA BIOGRAFICA Fontes bibliográficase

recursos web.-

IDENTIDADE.- Foi un inventor e empresario estadounidense que desenvolveu moitos dispositivos importantes
COORDENADAS VITAIS.- Nado en Milan, Ohio, o 11 de febreiro de 1847 e finado en West Orange o 18 de outubro de 1931.
ORIXE FAMILIAR.-
ESTUDIOS E FORMACIÓN.-
CURRICULUM PROFESIONAL.- Traballou como vendedor de libros e telegrafista.En 1868 patentou o seu primeiro invento. Edison inventou un dos seus dispositivos, un aparello que axilizaba as transmisións en código morse e en resumo, foi autor de mais de mil invencións.
IDEOLOXÍA.-
PRODUCCION LITERARIA.-

A RAMA TEXTIL, O SECTOR PUNTEIRO DA 1ª R.I

GUERRA DA INDEPENDENCIA, MAPA CONCEPTUAL


REINADO DE FERNANDO VII, MAPA CONCEPTUAL

FICHA BIOGRÁFICA- LUIS GÓNZALEZ BRAVO

FICHA BIOGRAFICA DE PERXONAXES HISTÓRICOSNOME DO ACTOR.- Luis González Bravo
CIRCUNSTANCIAS HISTÓRICAS.-
RESEÑA BIOGRAFICAFontes bibliográficase

recursos web.-

wikipedia

IDENTIDADE.- Foi un periodista e político español.
COORDENADAS VITAIS.- Naceu en Cádiz en 1811 e faleceu en Biarritz o 1 de setembro de 1871.
ORIXE FAMILIAR.-
ESTUDIOS E FORMACIÓN.- Estudou leis en Alcalá de Henares.
CURRICULUM PROFESIONAL.- Militante do Partido Progresista durante a Rexencia de María Cristina de Borbón participou na Milicia Nacional, foi Deputado por Cádiz en 1841, adquirindo máis moderación, o que lle permitiu co apoio de Narváez para ser nomeado Presidente do Consello de Ministros dende 1843 1844. Traballou para Narváez disolvendo a Milicia Nacional, declarou o estado de sitio, disolveu os concellos, impuxo a censura á prensa e acusou a Olózaga de tratar de intrigar en contra da futura raíña Isabel II cando era Presidente do Consello. Creou a Garda Civil.A súa caída do goberno levouno como diplomático a Lisboa. Tras o seu regreso a España e ante as súas palabras contra os propios compañeiros que o apoiaran, fuxiu durante a revolución de 1854 temendo pola súa vida. Xa en 1864 foi nomeado Ministro da Gobernación con Narváez cando a política española tiña xa un claro tono reacionario, sendo responsable dos denominados Sucesos da noite de San Daniel, debendo dimitir en 1865 para regresar de novo ao ano seguinte como Ministro da Gobernación e en 1868 outra vez Presidente do Consello. A sua actuación visceral foi un máis dos elementos que desataron a revolución de 1868 que deu paso ao Sexenio Democrático e a caída de Isabel II. Exiliouse a Biarritz e uniuse aos carlistas. Foi menbro da Real Academia Española.
IDEOLOXÍA.- Pertencía ao Partido Progresista.
PRODUCCION LITERARIA.-

O IMPERIALISMO

1.- O colonialismo moderno dos ss.XVI-XVIII tiña unha vocación mercantilista, dirixida á procura de productos tropicais (alimentación e textil) e de metais preciosos, como manifestacións dunhas sociedades cada vez máis desenvolvidas e abertas. O término metrópole, sinónimo de centro de poder, reflicte relacións respecto das colonias: 1) de xerarquía e asimétricas; 2) de afinidade cultural; 3) de proximidade xeográfica.

2.- A finais do s. XIX os países industrializados lanzáronse a unha expansión económica, que se concretou nunha expansión territorial, que deu lugar a unha auténtica carreira colonial. Este imperialismo foi resultado, a parte dos económicos, dunha conxugación de factores: 1) políticos e técnicos; 2) políticos e ideológicos; 3) todas e simultáneamente.

3.- En efecto, o colonialismo contemporáneo, independentemente da súa continuidade co imperialismo mercantilista, ven determinado pola conxunción de factores económicos (programas de inversión en infraestructuras e de exportación dos excedentes de capital) e de factores políticos como: 1) políticas comerciais de ampliación dos mercados protexidos; 2) políticas de prestixio propios dunha potencia; 3) as dúas son válidas.

4.- Nas motivacións imperialistas tamén xogaron o seu papel os factores demográficos, máis ou menos vinculados ás inestabilidades politico-sociais internas dos países europeos. Isto explica a temprana conquista francesa de Alxeria: 1) a finais do s.XVIII; 2) no 1º tercio do s.XIX; 3) no 2º tercio do mesmo século XIX.

5.- A teoría seudocientífica da época reforzou a percepción de que os europeos eran non só materialmente superiores. Estas opinións conduciron a división da humanidade en razas atrasadas e desenvolvidas; é dicir, a xustificar ao imperialismo en motivacións: 1) de autosuperación das limitacións individuais; 2) da validez universal da civilización occidental; 3) as dous non son contradictorias.

6.- A finais do s.XIX a idea común dos dirixentes políticos europeos de que o status de potencia estaba condicionada pola extensión do seu imperio viña asociada a crencia : 1) nunha predestinación dos brancos como raza superior (racismo); 2) nunha misión histórica civilizadora (eurocentrismo); 3) as dous son válidas.

7.- Nas colonias buscábanse materias primas para a industria, alimentos para a crecente poboación europea e novos mercados para os productos excedentes das metrópolis ou para exportar capitais na procura de altos beneficios que financiarán: 1) as infraestructuras; 2) as actividades da poboación nativa; 3) ao propio exército colonial.

8.- Na expansión colonialista europea o protagonismo dos actores metropolitanos quedou en moitos casos delegado en actores periféricos, que pola súa actuación in situ amosaron unha agresiva especulación imperialista. Un exemplo representativo é o da British South África de Cecil Rhodes quen estableceu as fronteiras de: 1) Zambia e Zimbabue; 2) Rhodesia do norte e do sur; 3) as dous son válidas.

9.- Aparte das grandes sociedades de comercio colonial, os imperios servíronse dos seus oficiais colonialistas, conquistadores e governadores (C.Rhodes, governador de O Cabo) e éstes dos propios indíxenas como tropas auxiliares e dos caciques locais como eficaces colaboradores administrativos. O exemplo proposto polo Manual: 1) Stanley en nome da AIA; 2) Livingstone e o Comité da África francesa; 3) Sherpa Pinto e o Mapa Cor de Rosa.

10.- Empresarios, administradores e enxeñeiros europeos trasladáronse a tódolos recunchos del planeta formando unha minoría dominadora que utilizaron ás elites locais como colaboradores, previa adopción da educación occidental. Co tempo, asimilando as ideas da política europea reclamaron: 1) a súa participación política na metrópole; 2) a independencia política das colonias; 3) a igualdade xurídico-política universal.

11.- O dominio económico asegurábase mediante o control político. Algunhas áreas convertéronse en colonias, territorios gobernados directamente por funcionarios e soldados metropolitanos; outros eran protectorados nos que se mantiña un goberno local manexado pola potencia imperialista. Noutros casos, as potencias repartíronse territorios que teóricamente seguían independentes, dos que arrancaban privilegios comerciais e impoñían a extraterritorialidade xurídica. Segundo o Manual de texto, son as denominadas: 1) esferas de influencia; 2) áreas de influencia; 3) ámbitos de influencia.

12.- Entre as potencias europeas a principios do s.XX, a máis poderosa era o Imperio británico. A súa mariña, a maior do mundo, controlaba os mares e Londres era o primeiro centro financieiro e comercial. Entre as numerosas colonias, algunhas poboadas por inmigrantes europeos autogobernábanse baixo a tutela diplomática e de seguridade da Gran Bretaña: Son: 1) os enclaves; 2) os dominios; 3) os fideicomisos.

13.- Como a expansión cara o W. quedara interrompida pola independencia do continente americano o imperialismo europeo representado fundamentalmente por Inglaterra e Francia centrouse en África onde estableceron dous liñas de colonización moi definidas: 1) de A a B e de C a D; 2) de Exipto a O Cabo e de Senegal a Somalia; 3) de Súez a O Cabo e de Arxel a Dakar.

14.- A ampliación, con Bélxica, Alemaña e Italia, do número de actores imperialistas en África plantexa as primeiras tensións diplomáticas entre as potencias europeas, resoltas coa convocatoria:1) do Congreso de Berlín (1878); 2) da Conferencia de Berlín (1884-85); 3) dos Tratados de Versalles (1870 e 1919).

15.- En efecto, para evitar conflictos entre as potencias celebrouse en 1885 a Conferencia de Berlín no que se pactaron as regras do xogo. Entre éstas: 1) preferencia para a ocupación do interior pola potencia que dominara a liña de litoral; 2) dominación do territorio real e non teórica, é decir, con administradores e soldados sobre o terreo; 3) as dous son válidas se se comunican os avances ao resto das potencias.

16.- En quince anos trala Conferencia de Berlín, África consumou a súa parcelación. Mentras Gran Bretaña uni-lo sur e o norte do continente (O Cabo- O Cairo), outras potencias intentaron crear cintos de leste a oeste que unisen as súas colonias da costa atlántica e índica. Referímonos a: 1) Francia e Portugal; 2) Alemaña e España; 3) Bélxica e Italia.

17.- O poder colonial de Gran Bretaña manifestouse con toda a representatividade política do evento coa coroación en 1876 da raiña Victoria como Emperatriz da India. O marco cronolóxico deste deste fenómeno histórico do imperialismo o sitúa o Manual entre:1) 1875 e 1895; 2 )1850-1914; 3) 1873 e 1898.

18.- A apertura da Canle de Súez (Lessepps, 1869), ao acelerar a expansión colonialista cara ó continente asiático, convertirá ao mercado chinés nun novo escenario da competencia colonial e paralelo ao fenómeno migratorio trasatlántico reforza por 1ª vez na Historia a idea de globalización respecto :1) dun mercado único mundial; 2) dun pensamento único; 3) duns dereitos humanos.

19.- O imperialismo, incluso nas súas manifestacións menos violentas como a penetración comercial, desencadeou como non podía ser doutro xeito as resistencias dos pobos sometidos. Máis que de conciencia nacional habería que falar de afirmación das propias idiosincrasias. Un exemplo paradigmático o foron: 1) as guerras do opio e dos boxers; 2) o Gran Motín Cipaio e o Madhismo; 2) as dous son correctas.

20.- Á larga, as resistencias iniciais dos pobos sometidos evolucionarán en esforzos de modernización das súas estructuras políticas e económicas nun sentido occidental como medio de zafarse da propia prepotencia europea. O caso da revolución xaponesa Meiji é prototípico. Con menos éxito tamén foi a opción de:1) Marrocos; 2) Etiopía; 3) Turkía.

21.- O proceso de dominación do mundo á custa dos intereses dos pobos colonizados estivo permanentemente acompañada de tensións e de estratexias de riscos calculados entre as potencias imperialistas, tanto máis graves canto os territorios susceptibles de colonialismo se ían reducindo. Un exemplo, foi a crise de Fashoda entre:1) Francia e Alemaña; 2)Francia e Inglaterra; 3) Inglaterra e Alemaña.

22.- Fronte ós programas imperialistas de Francia e Inglaterra que buscaban a continuidade territorial das súas posesións coloniais, Alemaña, que chegara tarde ós repartos do continente africano, só puido aspirar a ocupar valeiros. As máis importantes colonias alemanas foron: 1) Camerún e Tanganika; 2) Togo e Madagascar; 3) Namibia e Liberia.

23.- O imperio colonial portugués estivo sempre ameazado polas pretensións inglesas e alemanas. O “mapa cor rosa” de Sherpa Pinto tampouco chegou a ser unha realidade, sen embargo e malia a percepción popular portuguesa, o imperio luso conservaría: 1) Guinea-Bissau e as Illas de Cabo Verde; 2) Angola e Mozambique; 3) as dous son correctas.

24.- A mediados do s.XIX España iniciou unha política de expansión por razóns de prestixio animada por Francia. Sen estratexias definidas poden cualificarse de simples aventuras. Os destiños destas iniciativas imperialistas foron: 1) México e Illas do Pacífico; 2) Marrocos e Cochinchina; 3) Marrocos e Guinea.

25.- A intervención española sen aparentes motivacións económicas no Sultanato de Marrocos, culminou na Batalla de Tetuán (1860), moi custosa en perdas humanas e moi limitada en beneficios territoriais. Aparte da cidade de Tetuán, significou a incorporación de: 1) Sahara; 2) Ifni; 3) Larache.

26.- A febre colonial europea contaxiouse a España na primeira década do s.XX. Ós intereses estratéxicos polo control do Estreito de Xibraltar, engadíronse ós económicos (explotacións mineiras). Dacordo con Francia a zona que correspondeu ós españois era unha rexión montañosa e descoñecida: 1) O Rif; 2) Ketama; 3) As Kábilas.

27.- A consolidación do Protectorado español en Marrocos, creado en 1912, non foi nada fácil. As resistencias lideradas por Abd.el-Krim culminaron na derrota de Annual (1920). Houbo que esperar para “pacificar” o territorio: 1) á conquista de Tánxer; 2) ó Desembarco de Alhucemas; 3) á caída da Dictadura de Primo de Rivera.

28.- Malia a presencia española na illa de Fernando Póo dende o s.XVIII, ésta non tivo repercusión no continente ata principios do s.XX (enclave de Guinea Ecuatorial –Río Muni, 1904). A ocupación tivo lugar: 1) por compra ós xefes locais; 2) por expedición militar con aliados; 3) por cesión internacional.